ابزاردقیق (Instrumentation) چیست ؟ و چه کاربردی در صنعت دارد

ابزاردقیق( Instrumentatn) به مجمو عه ای از دستگاه ها ، تجهیزات و سیستم های کنترلی اطلاق می شو که

برای اندازه گیری ، کنترل و نظارت بر پارامتر های فیزیکی یا شیمیایی در فرآیند های صنعتی و

آزمایشگاه هی به کار می روند هدف اصلی ابزار دقیق در اندازه گیری و کنترل پارامتر هایی

مانند دما ، فشار ، جریان ، سطح ، و لتاژ ، جریان الکتریکی و غیره است تا عملکرد سیستم ها
به صورت بهینه و ایمن انجام شود .

این ابزار معمولا در صنایع مختلف از جمله نفت و گاز ، پتروشیمی ، برق ، و فاظلاب ، دارو سازی
، تولید خودرو ، و بسیار از صنایع دیگر مورد استفاده می گیرند .

انواع ابزار دقیق

1- دستگاه های اندازه گیری : مثل ترمومترها ، فشار سنج ها ، فلومتر ها ، سطح سنج ها و غیره .

2-دستگاه کنترل : مثل کنترلر های دما ، کنترلر های فشار ، سیستم های SCADA (سیستم های کنترل و نظارت بر داده ها )

3- ترانسمیتر ها : تجهیزاتی که سیگنال های اندازه گیری شده را به یک سیگنال استاندارد ( مانند 4-20 میلی آمپر یا 100 ولت ) تبدیل می کنند.

4- سنسور ها : حسگرهایی که داده های فیزیکی یا شیمیایی را به سیگنال های قابل اندازه
گیری تبدیل می کنند .

در نهایت ابزار دقیق کمک می کند تا فرآیند ها با دقت بالا ، کارایی بیشتر و در شرایط ایمن تر اجرا شوند .

کار ابزار دقیق اندازه گیری کنترل و پایش کمیت های مختلف در یک فرایند است تا سیستم به
صورت ایمن ، دقیق و بهینه کار کند.

به طور خلاصه ، وظیفه اصلی ابزار دقیق عبارت اند از :

1- اندازه گیری

اندازه گیری کمیت های فیزیکی و شیمیایی مانند :

* دما

* فشار

* جریان ( دبی )

*سطح مایعات

* ولتاژ و جریان الکتریکی

* و تر کیب مواد PH

2- انتقال اطلاعات

ابزاردقیق داده های اندازه گیری شده را به شکل سیگنال های استاندارد ( مثل 4-20 میلی آمپر یا 0 - 10 ولت ) به سیستم کنترلی منتقل می کند .

3- کنترل فرآیند

با استفاده از کنترلر ها ( DCS-PLC ) ابزاردقیق کمک می کند

* دما فشار یا سطح در مقدار مشخص باقی بماند .

* تغیرات نا خواسته اطلاح شود .

* فرآیند به صورت خودکار کنترل شود .

4- افزایش ایمنی

* تشخیص شرایط خطرناک

* فعال سازی آلارم ها

* جلوگیری از انفجار نشتی یا خروجی تجهیزات

5- بهینه سازی و کاهش هزینه ها

* کاهش مصرف انرژی

* کاهش ضایعات

* افزایش عمر تجهیزات